Phần Lan tháng 1 trời tối lúc mấy giờ, và người Bắc Âu bay đi đâu tìm ánh sáng
November 5, 2026 · 15 min read
Thứ Sáu 15/1/2027, mặt trời ở Helsinki mọc lúc 09:10 và lặn lúc 15:50. Cả ngày có 6 giờ 40 phút trời sáng. Cùng hôm đó, Las Palmas trên đảo Gran Canaria có 10 giờ 33 phút. Mỗi ngày chênh 3 giờ 53 phút, và đó mới là thứ người Phần Lan, người Thụy Điển thật sự mua khi bay về phương nam trong tháng 1. Hãng bay cho bạn biết bay mất bao lâu, trang thời tiết cho biết nóng lạnh ra sao, nhưng số giờ trời sáng thì không trang nào ghi. Chúng tôi tự tính: giờ mặt trời mọc và lặn vào một ngày cố định ở Helsinki, Stockholm và 12 nơi người Bắc Âu hay bay tới trong tháng 1, đặt cạnh thời gian bay thẳng mùa đông này và nhiệt độ cao ban ngày tháng 1 theo cơ quan khí tượng của từng nước. Rồi thêm một cột: mỗi giờ ngồi máy bay khứ hồi đổi được bao nhiêu giờ sáng thêm trong một tuần. Thứ hạng rút ra khác hẳn thứ hạng trong tờ rơi tour.
Bạn sang Phần Lan mùa đông để săn cực quang hay thăm làng ông già Noel thì bảng này vẫn có ích theo hai cách. Cách thứ nhất là xếp lịch: ở Helsinki giữa tháng 1, ăn trưa xong chưa được bao lâu là trời tối. Cách thứ hai là ghép thêm vài ngày nắng vào chuyến Bắc Âu. Tây Ban Nha (gồm Málaga và quần đảo Canary), Bồ Đào Nha (gồm Lisbon và Madeira) và Malta đều nằm trong khối Schengen, nên visa Schengen xin cho Phần Lan đi được luôn. Síp, Ai Cập, Dubai và Maroc có quy định nhập cảnh riêng, bạn cần kiểm tra theo hộ chiếu Việt Nam. Thái Lan thì người Việt được miễn thị thực 30 ngày theo thỏa thuận ASEAN.
Bảng số liệu ngày 15/1/2027
Giờ mọc và lặn là giờ địa phương theo múi giờ mùa đông của từng nơi. Độ dài ban ngày bằng giờ lặn trừ giờ mọc. Nhiệt độ là trung bình nhiệt độ cao nhất ngày trong tháng 1 do cơ quan khí tượng quốc gia công bố qua Dịch vụ Thông tin Thời tiết Thế giới của WMO, kèm giai đoạn chuẩn khí hậu trong ngoặc, vì các nước dùng những giai đoạn rất khác nhau. Thời gian bay lấy theo con số chính hãng công bố, nếu hãng có công bố. Ô nào ghi "ước tính" là chúng tôi tự tính từ khoảng cách đường tròn lớn, hiệu chỉnh theo số liệu Finnair công bố, sai lệch khoảng 15 phút. Mọi đường bay được kiểm tra ngày 4/11/2026. Cột cuối lấy số giờ sáng thêm mỗi tuần so với Helsinki chia cho tổng số giờ bay thẳng khứ hồi từ Helsinki. Nơi nào tháng 1 không có chuyến thẳng từ Helsinki thì dùng thời gian bay từ Stockholm, và ô đó có ghi chú.
| Điểm đến | Mặt trời mọc | Mặt trời lặn | Độ dài ban ngày | Nhiệt độ cao ban ngày tháng 1 | Bay thẳng từ Helsinki | Bay thẳng từ Stockholm Arlanda | Giờ sáng thêm mỗi tuần, tính trên mỗi giờ bay |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Helsinki | 09:10 | 15:50 | 6h40 | -2,6 °C (FMI, 1971-2000) | mốc so sánh | ||
| Stockholm | 08:31 | 15:24 | 6h53 | 1,0 °C (SMHI, 1991-2020) | mỗi ngày sáng hơn Helsinki 13 phút | ||
| Las Palmas, Gran Canaria | 07:55 | 18:28 | 10h33 | 20,8 °C (AEMET, 1981-2010) | Finnair hằng ngày vào mùa đông, 6h30 | Norwegian và SAS, khoảng 5h55 (ước tính) | 2,1 |
| Tenerife | 07:59 | 18:30 | 10h31 | 21,0 °C (AEMET, 1981-2010, Santa Cruz) | Finnair vài chuyến mỗi tuần vào mùa đông, 6h40 | Norwegian và SAS vào mùa đông, khoảng 6h00 (ước tính) | 2,0 |
| Funchal, Madeira | 08:10 | 18:24 | 10h14 | 19,1 °C (IPMA, 1961-1990) | Finnair quanh năm, khoảng 5h55 (ước tính) | Norwegian và SAS, 4h30 đến 5h | 2,1 |
| Málaga | 08:29 | 18:25 | 9h56 | 16,8 °C (AEMET, 1981-2010) | Finnair hằng ngày, 4h35 đến 4h50 | Norwegian và SAS, khoảng 4h15 (ước tính) | 2,4 |
| Lisbon | 07:53 | 17:39 | 9h46 | 14,5 °C (IPMA, 1961-1990) | Finnair hằng ngày, 4h35 đến 4h55 | Norwegian, khoảng 4h15 (ước tính) | 2,3 |
| Malta | 07:12 | 17:11 | 9h59 | 15,2 °C (Cơ quan Khí tượng Malta, 1961-1990, Luqa) | Không có trong tháng 1 (Finnair và Norwegian chỉ bay mùa hè) | Ryanair theo các trang theo dõi đường bay, chưa xác nhận được trên trang của Ryanair; khoảng 3h50 (ước tính) | 3,0 (tính theo Stockholm) |
| Larnaca, Síp | 06:53 | 16:57 | 10h04 | 17,4 °C (Cục Khí tượng Síp, 2002-2011, sân bay) | Không có trong tháng 1 (Larnaca là đường bay mùa hè của Finnair) | Norwegian (đã mở bán vé tháng 1) và SAS, khoảng 4h15 (ước tính) | 2,8 (tính theo Stockholm) |
| Hurghada | 06:36 | 17:12 | 10h36 | 21,7 °C (Cơ quan Khí tượng Ai Cập, 1981-2010) | Chuyến thuê bao của Tjäreborg; chuyến thường lệ của Norwegian chưa xác nhận cho tháng 1/2027; khoảng 5h10 (ước tính) | Norwegian (đã mở bán vé tháng 1), khoảng 5h15 (ước tính) | 2,7 |
| Dubai | 07:06 | 17:50 | 10h44 | 24,0 °C (NCM, 1974-1991) | Emirates EK168, 6h35; Finnair cũng bay | Emirates EK158 hằng ngày, 6h25 | 2,2 |
| Bangkok | 06:45 | 18:09 | 11h24 | 32,0 °C (TMD, 1961-1990) | Finnair hằng ngày, 11h20 đến 11h40 | Thai Airways hằng ngày, khoảng 10h45; có cả Norse Atlantic | 1,4 |
| Phuket | 06:44 | 18:27 | 11h43 | 32,4 °C (TMD, không ghi giai đoạn) | Finnair vào mùa đông, 11h25 | Norse Atlantic vào mùa đông, khoảng 11h30 | 1,5 |
| Marrakech | 08:32 | 18:51 | 10h19 | 19,1 °C (DGM Maroc, 1991-2020) | Không tìm thấy (đường bay Maroc của Finnair là Agadir) | Norwegian (đã mở bán vé tháng 1), khoảng 5h05 (ước tính) | 2,5 (tính theo Stockholm) |
Nguồn đường bay, tất cả đọc ngày 4/11/2026: các trang điểm đến của Finnair cho Gran Canaria, Málaga, Lisbon, Tenerife, Bangkok, Phuket và Larnaca (chữ "chỉ bay mùa hè" lấy từ trang này). Trang đường bay của Emirates cho Stockholm đi Dubai và Helsinki đi Dubai ghi số hiệu chuyến và thời gian bay như trên. Danh sách điểm đến từ Stockholm Arlanda của Norwegian có giá vé tháng 1/2027 cho Larnaca, Hurghada, Marrakech, Madeira, Lisbon, Málaga, Gran Canaria và Nam Tenerife. Con số 4,5 đến 5 tiếng lấy từ trang Madeira của SAS, còn trang Ai Cập của Tjäreborg liệt kê các chuyến tour trọn gói khởi hành từ Helsinki trong tháng 12/2026. Thời gian bay Stockholm đi Bangkok và Phuket lấy từ trang theo dõi chuyến bay, không phải từ hãng. Lịch bay thẳng từ Bắc Âu sang Thái Lan, từng hãng một, đã có trong bài về chuyến bay thẳng sang Thái Lan, ở đây không nhắc lại.
Cách chúng tôi tính
Giờ mọc và lặn tính bằng phương trình vị trí mặt trời của NOAA cho tọa độ từng thành phố vào ngày 15/1/2027, rồi đổi sang giờ mùa đông địa phương. Để đối chiếu, timeanddate.com cho Helsinki từ 09:09 đến 15:49 và Las Palmas từ 07:54 đến 18:27 cùng ngày, lệch không quá một phút so với số của chúng tôi. Maroc dùng UTC+1 trong tháng 1 và chỉ lùi một giờ trong tháng Ramadan, năm 2027 rơi vào tháng 2 và tháng 3. Ai Cập dùng UTC+2.
Chúng tôi chọn một thứ Sáu giữa tháng: giá vé dịp lễ đã hạ, còn các tuần nghỉ học mùa đông tháng 2 của Bắc Âu thì chưa tới. Dời ngày đi vài hôm cũng không sao, vì độ dài ban ngày thay đổi chậm. Giữa tháng 1, Helsinki mỗi ngày dài thêm khoảng 4 phút, Las Palmas chưa tới một phút. Thứ hạng giữ nguyên.
Cột nhiệt độ có hai điểm cần nhớ. Chuẩn khí hậu của Dubai là giai đoạn 1974-1991, của Helsinki là 1971-2000; cả hai nơi đều đã ấm lên từ đó, nên con số thấp hơn một tháng 1 bình thường bây giờ. Nhưng khoảng cách giữa các điểm đến lớn hơn mức trôi đó nhiều. Còn số của Tenerife là của Santa Cruz ở bờ đông bắc, không phải các khu nghỉ bờ nam, nơi ấm và khô hơn.
Đi một tuần: Málaga thắng
Nghỉ bảy đêm, bay từ Helsinki bằng chuyến thường lệ hằng ngày, thì Málaga là lựa chọn tốt nhất. Đây là chuyến bay ngắn nhất trên bảng mà vẫn đổi được nhiều ánh sáng thật: bay đi mất 4 giờ 35 đến 4 giờ 50 phút, tới nơi có 9 giờ 56 phút ban ngày, cả tuần sáng thêm 22,9 giờ, tức 2,4 giờ cho mỗi giờ bay khứ hồi. Bằng ba ngày rưỡi trời sáng ở Helsinki, đổi lấy một buổi sáng trên máy bay. Lisbon gần như hòa ở mức 2,3 nhưng thua vì mưa, xem phần dưới. Las Palmas cho thêm 4,3 giờ sáng trong tuần so với Málaga, đổi lại phải ngồi máy bay lâu hơn 3,5 giờ.
Có ba dòng xếp trên Málaga ở cột cuối, nhưng không dòng nào đặt vé từ Helsinki dễ như vậy. Malta và Larnaca không có chuyến thẳng nào từ Phần Lan trong tháng 1; chính trang Larnaca của Finnair gọi đó là đường bay mùa hè. Con số 2,7 của Hurghada dựa trên một ghế chuyến thuê bao và một thời gian bay ước tính. Nếu bạn chịu đi tour trọn gói của Tjäreborg thì Hurghada đáng tiền hơn: mỗi ngày sáng hơn Málaga 40 phút, và tháng 1 khô nhất bảng. Còn nếu mua vé hãng bay ngay hôm nay thì vẫn là Málaga.
Đi hai tuần thì phép tính đổi: Phuket
Tỷ lệ trong bảng không đổi theo độ dài chuyến đi. Số ngày gấp đôi thì giờ sáng cũng gấp đôi, còn chuyến bay vẫn vậy. Cái đổi là câu hỏi nào quan trọng hơn. Đi một tuần, thời gian bay chiếm phần lớn quỹ thời gian, nên nhìn theo giá mỗi giờ bay là đúng. Đi hai tuần, chuyến bay chỉ trả một lần rồi chia đều, và con số đáng xem là tổng giờ sáng tích được sau khi trừ giờ ngồi máy bay.
Tính theo cách đó thì Phuket thắng. Mỗi ngày 11 giờ 43 phút trời sáng, hơn Helsinki 5 giờ; qua 14 ngày là 70,7 giờ, trừ 22,8 giờ bay khứ hồi còn 47,9 giờ. Hurghada còn 45,0, Dubai 43,8, Bangkok 43,2, Las Palmas 41,3 và Málaga 36,1. Phuket cũng có nhiệt độ cao tháng 1 cao nhất bảng, 32,4 °C. Chuyến thẳng mùa đông của Finnair mất 11 giờ 25 phút. Hơi buồn cười với người đọc ở Việt Nam: hòn đảo gần nhà này lại là nơi người Bắc Âu chịu ngồi hơn 11 tiếng để tới. Lịch bay, đợt giá vé tháng 1 hạ sau cao điểm Giáng sinh, và lý do không nên bay Bangkok rồi nối chuyến ra biển đều có trong bài về Thái Lan, kèm giới hạn miễn thị thực 30 ngày hiện áp dụng cho hộ chiếu Bắc Âu.
Riêng Bangkok là dòng tệ nhất bảng nếu chỉ đi một tuần, 1,4 giờ sáng thêm cho mỗi giờ bay, nhưng đi hai tuần thì lại khá ổn. Vì thế mới cần hai mốc thời gian.
Dubai: đổi không bõ
Trong các cái tên trốn đông nổi tiếng, Dubai là nơi tụt xa nhất so với danh tiếng. Từ Helsinki, Emirates bay 6 giờ 35 phút để đổi lấy 10 giờ 44 phút ban ngày. Las Palmas bay 6 giờ 30 phút để có 10 giờ 33 phút. Cùng thời gian bay, cùng lượng ánh sáng, chênh nhau 11 phút một ngày. Hurghada cho 10 giờ 36 phút với khoảng 5 giờ 10 phút bay. So với Málaga, 48 phút sáng thêm mỗi ngày ở Dubai phải trả bằng 3 giờ 40 phút bay thêm cho cả đi lẫn về. Nghĩa là năm ngày ánh sáng dư ra ở Dubai chỉ để bù lại thời gian ngồi máy bay.
Thứ Dubai có là tháng 1 ấm nhất trong nhóm bay tầm trung, 24,0 °C so với khoảng 21 °C ở quần đảo Canary, mà chuẩn khí hậu này đã 35 năm tuổi, còn thấp hơn thực tế bây giờ. Nếu bạn mua cái nóng thì được thôi. Nếu bạn mua ánh sáng, Dubai chỉ đạt 2,2 giờ cho mỗi giờ bay, xếp sau Málaga, Lisbon và Hurghada, và chỉ nhỉnh hơn Funchal và Las Palmas (đều 2,1) có 0,1. Dubai là chỗ đổi máy bay tốt. Còn để mua ánh sáng thì nó yếu.
Từ Stockholm, bảng nghiêng về phía đông
Ngày hôm đó Stockholm sáng hơn Helsinki 13 phút, và bản đồ đường bay cũng khác. Những đường bay Địa Trung Hải mà Phần Lan thiếu trong tháng 1 thì Arlanda có: Norwegian đã mở bán vé tháng 1/2027 đi Larnaca và Marrakech, SAS cũng có Larnaca, còn các trang theo dõi đường bay cho thấy Ryanair bay Malta suốt mùa đông, dù ngày 4/11 chúng tôi chưa xác nhận được điều đó trên trang của Ryanair. Thế là đầu bảng đảo ngược. Larnaca cho 10 giờ 4 phút ban ngày với khoảng 4 giờ 15 phút bay (ước tính), tức 2,8 giờ sáng thêm mỗi tuần cho mỗi giờ bay. Marrakech có giờ mặt trời lặn muộn nhất bảng, 18:51, với khoảng 5 giờ 5 phút bay, đạt 2,5.
Với người ở Phần Lan, Arlanda là một trạm trung chuyển hợp lý; lúc chúng tôi kiểm tra, vé Norwegian tháng 1 từ Helsinki sang Arlanda từ 36 euro, khoảng 1,07 triệu đồng (giá bán EUR của Vietcombank ngày 3/11/2026, khoảng 29.600 đồng/euro). Cộng thêm chặng nối đó vào thì phép tính mỗi giờ bay tụt xuống dưới Málaga. Đường này dành cho người muốn đi đúng Síp hay Maroc, không phải lối tắt để có thêm ánh sáng.
Điểm trừ của Síp là mưa. Theo chuẩn khí hậu 2002-2011 của Cục Khí tượng Síp, sân bay Larnaca trung bình có 12,4 ngày mưa trong tháng 1, Paphos 12,7. Málaga trung bình 7,4 ngày, Las Palmas 5,6.
Trời sáng chưa chắc có nắng
Độ dài ban ngày là thiên văn. Nắng là thời tiết, và hai thứ này tách nhau đúng ở những nơi trông đẹp nhất trên cột giờ lặn. Bộ chuẩn khí hậu của WMO cho chúng tôi nhiệt độ cũng cho luôn số ngày mưa tháng 1, và chênh lệch rất lớn. Funchal trung bình 12,0 ngày mưa trong tháng 1 với 102,7 mm, theo chuẩn 1961-1990 của IPMA; Lisbon 15 ngày và 109,6 mm; Malta 13,7 ngày. Số ngày mưa ngang Helsinki, chỉ là bầu trời dài hơn. Ở đầu kia, Hurghada trung bình 0,3 ngày mưa và 0,6 mm, Dubai 1,8 ngày, Bangkok 1,0, Phuket 4,2, Marrakech 5. Quần đảo Canary nằm giữa: Las Palmas 5,6 ngày, Santa Cruz de Tenerife 8,0, và bờ nam của cả hai đảo khô hơn thủ phủ.
Ngưỡng tính một ngày mưa cũng khác nhau giữa các cơ quan (UAE tính từ 0,2 mm), nên hãy xem các con số này như một hình dạng chung, đừng soi đến số lẻ. Trời âm u mà không mưa, thứ thật sự nuốt mất một buổi chiều ở Madeira, không có trong bộ dữ liệu này. Gió mậu dịch ở Canary, thứ khiến 21 °C trên một bãi biển hướng bắc thấy lạnh hơn, cũng không có. Chúng tôi không có con số chuẩn khí hậu nào cho hai thứ đó, nên không đưa ra.
Đọc thẳng thắn thì: Hurghada và Dubai cho gần đủ số giờ sáng như đã hứa, Thái Lan cũng vậy. Madeira và Lisbon cho đủ giờ nhưng một phần đáng kể nằm dưới mây. Málaga và Canary nghiêng về phía khô.
Hoặc ở lại với bóng tối
Có một lý do để bỏ qua toàn bộ chuyện này, và với phần lớn người Việt sang Phần Lan mùa đông, đó chính là lý do của chuyến đi. Bài về Lapland của chúng tôi cho rằng cuối tháng 2 ở Ivalo, với khoảng 16 giờ từ lúc mặt trời lặn tới lúc mọc, và tháng 2 được Viện Khí tượng Phần Lan gọi là một trong những tháng ngắm cực quang tốt nhất, hơn hẳn một chuyến lên phía bắc vào tháng 12. Mười sáu tiếng bóng tối là con số trông tệ nhất trong một bảng độ dài ban ngày. Tất cả tùy bạn đang mua thứ gì.
Còn nếu bạn bay về phía nam, có hai lưu ý thực tế. Mang SIM Việt Nam đi một tuần ở châu Âu hay Ai Cập là một hóa đơn chuyển vùng; bài về chuyển vùng quốc tế so sánh gói ngày với eSIM du lịch. Và Travolp lên kế hoạch trước chuyến đi rồi đi cùng bạn khi tới nơi, lịch trình từng ngày lưu sẵn trên điện thoại nên mất sóng vẫn dùng được. Bảng trên cho bạn biết mình đang trả tiền cho cái gì. Còn có được hay không là do bầu trời hôm đó.