Rome, Italy
ancient ruins, piazzas, trattorias, golden hour
Rome, Italy
Bewolkt
Deze dag draait om de kern van het oude Rome, en het ligt allemaal binnen tien minuten lopen van elkaar. Monti wordt wakker met koffie op het pleintje, daarna loop je zo het Colosseum in. Het Forum Romanum ligt er direct naast, een vlakte vol zuilen, treden en fundamenten waar de Romeinse politiek zich afspeelde. De Palatijn erboven is groener en stiller, met resten van keizerlijke paleizen en uitzicht over het Circus Maximus. 's Avonds ben je terug in Monti, dat na zonsondergang een heel ander tempo heeft.
Boek het combiticket voor Colosseum, Forum en Palatijn ruim van tevoren online, met een tijdslot in het eerste uur. In augustus is de schaduw op het Forum schaars, dus neem een pet, zonnebrand en minstens een liter water mee. Bijvullen kan gratis bij de nasoni, de gietijzeren drinkfonteintjes die overal op straat staan en het hele jaar door lopen. Wil je onderweg San Pietro in Vincoli met de Mozes van Michelangelo meepakken, dan gelden de kledingregels van een kerk, schouders en knieën bedekt. Draag schoenen met grip, want de keien en de trappen op de Palatijn zijn glad gesleten.
Alles op deze dag loop je. Van Piazza della Madonna dei Monti naar de ingang van het Colosseum is het een minuut of tien bergaf. Het Forum en de Palatijn zitten aan hetzelfde ticket en aan elkaar vast, dus je hoeft niet opnieuw in de rij. Kom je van verder weg, dan zet metrolijn B je bij halte Colosseo pal voor de deur. Trattoria Luzzi ligt vijf minuten oostwaarts, en terug naar Monti gaat bergop, wat in de hitte langer aanvoelt dan het is.
Koffie doe je staand aan de bar, dat is goedkoper en sneller dan aan een tafeltje. Cappuccino drinken Romeinen alleen 's ochtends, na de lunch bestel je een caffè. Warm eten begint laat, voor half negen zit een trattoria vaak nog leeg. Op de rekening staat meestal coperto, een vast bedrag per persoon voor brood en dekking, en dat is normaal en geen fooi. De kleine zaken in Monti hebben weinig plaatsen, dus even bellen of online reserveren scheelt je een teleurstelling.
La Bottega del Caffe
Een café annex bar aan Piazza della Madonna dei Monti, het pleintje dat als de huiskamer van de wijk Monti geldt.
Colosseum
Het grootste amfitheater van het Romeinse Rijk, een ovaal van travertijn en baksteen waar tienduizenden toeschouwers in konden.
Roman Forum
De centrale pleinruimte van het antieke Rome, waar rechtspraak, politiek, handel en religie bij elkaar kwamen.
Palatine Hill
De heuvel boven het Forum waar de keizers van Rome hun paleizen bouwden.
Trattoria Luzzi
Een ouderwetse Romeinse trattoria aan de Via di San Giovanni in Laterano, op loopafstand van het Colosseum.
La Taverna dei Fori Imperiali
Een kleine trattoria in Monti, op loopafstand van de keizerfora.
Vatican City
Half bewolkt
Vandaag steek je de Tiber over naar Prati en de Vaticaanstad. Je begint met koffie in een bar die al ruim een eeuw meegaat, staat om half negen op het Sint-Pietersplein en gaat de basiliek in voordat de rijen zich vormen. De klim naar de koepel is de moeite waard, ook al zijn het honderden treden. Daarna volgen de Vaticaanse Musea, die je langs zaal na zaal naar de Sixtijnse Kapel leiden. De middag is losser, met pizza op straat en de Engelenburcht boven de rivier.
De Sint-Pieter is gratis, maar de veiligheidscontrole op het plein loopt traag, dus sta er kort na openingstijd. Voor de koepel en voor de musea betaal je apart, en de musea boek je online met tijdslot. De kledingregel wordt streng gehandhaafd, schouders en knieën bedekt voor iedereen. Neem een dunne sjaal mee als je mouwloos loopt. Grote rugzakken moeten in de garderobe. In augustus is het benauwd in de musea, dus vul je fles bij op het plein en plan de zwaarste zalen vroeg.
Vanuit Prati is alles te lopen. Metrolijn A brengt je naar halte Ottaviano voor de basiliek, en Cipro ligt dichter bij de museumingang aan de Viale Vaticano. Let op, die twee ingangen liggen aan weerszijden van de Vaticaanse muren en zijn een kwartier lopen uit elkaar. Bonci Pizzarium zit vlak bij Cipro. Van de musea naar de Engelenburcht is het ongeveer twintig minuten langs de muur, en over de Ponte Sant'Angelo sta je zo weer in het centro.
In de Sixtijnse Kapel mag je niet fotograferen en wordt om stilte gevraagd, en de suppoosten herinneren je daar hoorbaar aan. Het is een gewijde ruimte, geen museumzaal, en dat merk je. In de basiliek geldt hetzelfde, ook al lopen er duizenden mensen rond. Op woensdagochtend is er audiëntie op het plein, wat de toegang tot de basiliek vertraagt. Kom je op zondag rond het middaguur, dan spreekt de paus meestal vanuit het raam boven het plein en is het er stampvol.
Sciascia Caffe 1919
Een historische koffiebar in de wijk Prati, bekend om espresso met een laag pure chocolade in het kopje.
St. Peter's Basilica
De grote basiliek van de Vaticaanstad, met een koepel die het silhouet van Rome bepaalt.
Vatican Museums and Sistine Chapel
Een reeks pauselijke verzamelingen in de Vaticaanstad, met aan het eind van de route de Sixtijnse Kapel.
Bonci Pizzarium
Een kleine zaak voor pizza al taglio, pizza per gewicht, vlak bij de Vaticaanse Musea.
Castel Sant'Angelo
Een ronde burcht aan de Tiber, oorspronkelijk het mausoleum van keizer Hadrianus en later pauselijk fort en gevangenis.
Il Sorpasso
Een bistro annex wijnbar in de wijk Prati, waar de keuken van de ochtendkoffie tot laat in de avond doorloopt.
Centro Storico, Rome
Half bewolkt
Vandaag loop je zonder haast door het centro storico, de barokke knoop van straatjes tussen het Pantheon en de Spaanse Trappen. Je begint met koffie op een adres waar Romeinen al generaties komen, staat om half tien onder de grootste betonnen koepel van de oudheid en hoort de Trevifontein voordat je hem ziet. Na de lunch is er ruimte om te dwalen. Tegen vijven klim je naar de Pincio voor het uitzicht over de daken, en 's avonds ligt Trastevere aan de overkant klaar.
Voor het Pantheon betaal je tegenwoordig entree, en online reserveren voorkomt wachten. De Trevifontein heeft geen ticket, maar tussen elf en zes staat het er schouder aan schouder, dus vroeg of laat scheelt het verschil tussen kijken en geduwd worden. Neem schoenen waarop je uren kunt lopen, want de sampietrini, de kleine basaltkeitjes, zijn hard en ongelijk. In augustus sluiten sommige zaken voor de zomervakantie, dus controleer of je avondadres open is. Wat kleingeld voor de fontein is handig.
Alles tot en met de Trevifontein ligt binnen tien minuten van elkaar, ook al lijkt het op de kaart een doolhof. Van de fontein naar Colline Emiliane bij Piazza Barberini is het een kwartier bergop. Voor de Pincio neem je de Spaanse Trappen of de lift bij metrostation Spagna aan lijn A. Naar Trastevere gaat vanaf Piazza Venezia tram 8, of je loopt er in een half uur langs de rivier naartoe, wat bij avondlicht de mooiere keus is.
Trastevere eet laat en zonder plichtplegingen. Bij de bekendste trattorieën kun je niet of nauwelijks reserveren, dus je zet je naam op een lijst en wacht met een glas op straat, en dat hoort er echt bij. Op de kaart staan de vier Romeinse pasta's, cacio e pepe, carbonara, gricia en amatriciana, en daarnaast Joods-Romeinse gerechten zoals gefrituurde artisjok. Vraag de huiswijn per kwart of halve liter, dat is normaal en meestal prima. Reken erop dat het na tienen pas echt begint.
Sant'Eustachio Il Caffe
Een koffiebar aan het gelijknamige pleintje achter het Pantheon, bekend om de gran caffè.
Pantheon
Een Romeinse tempel uit de tweede eeuw die sinds de vroege middeleeuwen als kerk in gebruik is, met een koepel die openstaat naar de hemel.
Trevi Fountain
De grootste barokke fontein van Rome, gebouwd tegen de gevel van Palazzo Poli aan het eindpunt van een antiek aquaduct.
Colline Emiliane
Een kleine familietrattoria bij Piazza Barberini die de keuken van Emilia-Romagna in Rome serveert.
Pincio Terrace
Een terras aan de rand van de Pincio-heuvel met uitzicht over Piazza del Popolo en de daken van het centrum.
Da Enzo al 29
Een kleine trattoria aan de Via dei Vascellari in Trastevere, met klassieke Romeinse gerechten.
Maak een gratis Travolp-account, dan zetten we een kopie van deze reis in jouw atlas. Aanpassen, uitbreiden, helemaal van jou maken.
Eén afbeelding van de hele reis, per dag een kaart, klaar om te printen of in de groepschat te zetten.